Mimikaren arauak: gida osoa keinu eta seinaleekin

Act Up taldea · Eguneratua: 2026(e)ko urriaren 8(a)

Mimikaren arauak laburki: antzezleak ezin du hitz egin, letrarik idatzi edo erantzuna ematen duen objekturik seinalatu; keinuak, aurpegierak eta seinale adostuak bakarrik erabil ditzake. Bere taldeak denbora mugatu batean asmatu behar du, normalean 60 eta 90 segundo artean, eta asmatutako txartel bakoitzak puntu bat ematen du. Gutxienez hiru jokalari behar dira, eta seitik aurrera bi taldetan jolasten da.

Mimikaren arauak: oinarrizko zortzi puntuak

Etxe bakoitzak bere ohiturak ditu, baina hauek dira ia nonahi errepikatzen diren arauak:

1. Bi talde egiten dira, kide kopuru antzekoarekin. Hiru edo lau lagun bakarrik bazarete, denek denen aurka jolas dezakezue.
2. Antzezleak txartela isilean irakurtzen du eta ez dio inori erakusten.
3. Lehenik kategoria adierazten du seinale batekin: filma, abestia, liburua, telesaila edo antzezlana.
4. Ezin da hitz egin. Ez ahoz, ez xuxurlaka, ez ezpainekin hitzak markatuz.
5. Taldeak ozen esaten ditu erantzunak, nahi adina aldiz.
6. Txandak denbora mugatua du, kronometroarekin neurtuta.
7. Asmatzean puntu bat lortzen du taldeak. Denbora amaitzen bada, ez dago punturik.
8. Txandak tartekatu egiten dira, eta talde barruan antzezlea aldatu egiten da denek antzez dezaten.

Zer egin dezake antzezleak eta zer ez?

Soinuen araua da eztabaida gehien sortzen duena. Arau klasikoan isiltasun osoa da, baina familia askotan txalo bat edo animalia baten soinua onartzen da umeekin jolastean. Garrantzitsuena: hasi aurretik erabakitzea.

Zein arau dituzte asmatzen dutenek?

Askotan antzezlearen arauak bakarrik aipatzen dira, baina asmatzaileek eta aurkako taldeak ere badituzte beren mugak:

• Nahi adina erantzun bota daitezke, ozen eta segidan. Ez dago zigorrik huts egiteagatik.
• Galderak bai, baina antzezleak ezin du ahoz erantzun. “Animalia bat da?” galdetu daiteke, eta antzezleak buruarekin baietz edo ezetz egingo du.
• Aurkako taldeak isilik egon behar du. Erantzuna badaki ere, ezin du ozen esan, ezta barre algaraka nahita oztopatu ere.
• Inork ezin du txartela begiratu antzezlearen sorbaldaren gainetik. Hori gertatuz gero, txartela baliogabea da.
• Erantzuna osorik esan behar da. Filmaren izenburuak hiru hitz baditu, hirurak esan arte ez da punturik, nahiz eta antzezleak bi lehenak onartu.

Arau horiekin, txanda bakoitza bidezkoa da eta bi taldeek aukera berberak dituzte, bai seme-alabekin bai kuadrillako lagunekin.

Zein dira seinale klasikoak?

Seinale hauek denek ezagutzen badituzte, partida askoz azkarragoa da. Zerrenda osoa eta trikimailu gehiago mimika keinuen gidan dituzu.

Nola antzezten dira filmak, abestiak eta liburuak?

Izenburuek arau berezi bat dute: seinaleak garrantzi handiagoa du, eta hitzak banan-banan antzez daitezke.

• Filmak (Filmak sorta): Titanic, Joker, Encanto edo Akelarre. Akelarrerako, sorginen dantza bat su baten inguruan; Jokerrerako, irribarre handi bat hatzekin marraztuta eta eskaileretan dantzan.
• Abestiak (Abestiak sorta): Independentzia, Herriak Ez Du Barkatuko, Aizu edo Macarena. Macarena erraza da: koreografia bera nahikoa da. Aizurako, deitu norbaiti eskuarekin, sorbaldan ukituz.
• Liburu pertsonaiak (Liburu Pertsonaiak sorta): Heidi, Pippi Kaltzaluze, Winnie the Pooh edo Gulliver. Gulliverrerako, etzan lurrean eta itxuratu gizon txikiek lotzen zaituztela.

Nola konpondu partidan sortzen diren eztabaidak?

• Erantzun ia zuzena: hitz bera bada (Txakur, Txakurra), balio du. Sinonimoa bada, ez.
• Denbora amaitzean esandako erantzuna: kronometroa daramanak erabakitzen du, eta haren hitza da azkena.
• Antzezleak hitz egin du: txartela galduta. Umeekin, lehen aldian ohartarazpena bakarrik.
• Txartel ezezaguna: antzezleak ez badaki zer den, beste bat har dezake behin, zigorrik gabe.
• Talde batek beste taldearen txartela entzun du: txartela kendu eta berri bat atera.
• Berdinketa: txanda erabakigarri bat, talde bakoitzak txartel bakarrarekin, eta azkarren asmatzen duenak irabazten du.

Etxeko aldaera ohikoenak

Arauak ez dira legea, eta mimikaren xarma hori da hain zuzen: mahai bakoitzak bere erara moldatzen du. Aitona-amonekin Gabon gauean ez da jolasten udalekuko monitoreekin bezala, eta biak dira zuzenak arauak denen aurrean argi uzten badira. Hauek dira euskal etxeetan eta lagunartean gehien ikusten diren aldaketak:

Aldaera bat aukeratzen baduzue, idatzi paper batean puntuen orriaren ondoan, partidaren erdian inork ez dezan “hori ez genuen horrela adostu” esan. Taldeak egiteko eta puntuak zenbatzeko sistema gehiago nahi badituzu, begiratu mimika taldeka jolasteko gida.