Κανόνες παντομίμας: ο πλήρης οδηγός με νοήματα και παραδείγματα
Οι κανόνες παντομίμας είναι απλοί: ο παίκτης παρουσιάζει μια κρυφή λέξη ή έναν τίτλο στην ομάδα του χωρίς να μιλήσει, μόνο με κινήσεις, εκφράσεις και νοήματα, μέσα σε συγκεκριμένο χρόνο, συνήθως ένα λεπτό. Απαγορεύονται οι λέξεις, οι ήχοι, τα γράμματα στον αέρα και το δείξιμο της απάντησης. Κάθε σωστή μαντεψιά δίνει έναν πόντο στην ομάδα.
Οι βασικοί κανόνες παντομίμας
Αυτοί είναι οι κανόνες όπως τους ξέρουμε από τα σχολικά πάρτι, τις κατασκηνώσεις και τις οικογενειακές βραδιές:
- Τουλάχιστον τρεις παίκτες. Με τέσσερις και πάνω χωρίζεστε σε δύο ομάδες.
- Ένας παίζει, η ομάδα του μαντεύει. Η αντίπαλη ομάδα παρακολουθεί σιωπηλά και κρατάει τον χρόνο.
- Ο παίκτης δεν μιλάει καθόλου από τη στιγμή που διαβάζει την κάρτα μέχρι να βρεθεί η λέξη ή να λήξει ο χρόνος.
- Ο χρόνος είναι σταθερός για όλους. Ένα λεπτό είναι το κλασικό, για παιδιά ενάμισι με δύο.
- Η απάντηση πρέπει να ειπωθεί δυνατά από κάποιον της ομάδας. Αν τη σκέφτεται αλλά δεν τη λέει, δεν μετράει.
- Ένας πόντος ανά σωστή λέξη. Αν λήξει ο χρόνος, δεν παίρνει κανείς πόντο.
- Οι παίκτες εναλλάσσονται. Κανείς δεν παίζει δεύτερη φορά πριν παίξουν όλοι της ομάδας του.
Τι απαγορεύεται στην παντομίμα;
- Να μιλάς, να ψιθυρίζεις ή να βγάζεις κάποια λέξη με τα χείλη.
- Να γράφεις γράμματα ή αριθμούς στον αέρα ή στην παλάμη σου.
- Να δείχνεις αντικείμενο του δωματίου που είναι ακριβώς η απάντηση.
- Να χρησιμοποιείς ήχους, εκτός αν το έχετε συμφωνήσει.
- Να σε βοηθάει άλλος παίκτης με κινήσεις, εκτός αν παίζετε ανάποδη παντομίμα.
- Να αλλάζεις κάρτα χωρίς να το επιτρέπει ο κανόνας σας για «πάσο».
Αν κάποιος παραβεί έναν κανόνα, η πιο συνηθισμένη ποινή είναι να χάνει η ομάδα τη λέξη χωρίς πόντο. Σε πιο αυστηρές παρέες αφαιρείται και ένας πόντος.
Ποια είναι τα κλασικά νοήματα;
Τα νοήματα σας γλιτώνουν πολύ χρόνο, ειδικά με τίτλους ταινιών, τραγουδιών και βιβλίων. Τα πιο γνωστά:
| Τι θέλετε να δείξετε | Νόημα |
|---|---|
| Ταινία | Γυρίζετε μανιβέλα παλιάς κάμερας δίπλα στο αυτί |
| Τραγούδι | Ανοίγετε το στόμα και τα χέρια σαν τραγουδιστής |
| Βιβλίο | Ανοίγετε τις παλάμες σαν βιβλίο |
| Τηλεοπτική σειρά | Σχεδιάζετε ένα ορθογώνιο στον αέρα |
| Αριθμός λέξεων | Σηκώνετε όσα δάχτυλα χρειάζεται |
| Συλλαβές | Ακουμπάτε δάχτυλα στον πήχη του χεριού |
| Σωστό | Δείχνετε τη μύτη σας και μετά αυτόν που το βρήκε |
Η πλήρης λίστα, με τα «σχεδόν», «ακούγεται σαν» και «μικρή λέξη», υπάρχει στον οδηγό για τα νοήματα στην παντομίμα.
Παράδειγμα: για το «Ένα Καράβι για τον Πειραιά» από την τράπουλα Τραγούδια, δείχνετε τραγούδι, πέντε λέξεις, και ξεκινάτε από τη δεύτερη λέξη με ένα καράβι που λικνίζεται στα κύματα. Για τον «Οδυσσέα» από τα Βιβλία, το νόημα για βιβλίο και ένα καράβι που χάνεται στη θάλασσα συνήθως αρκούν. Για «Το Σόι Σου» από τις Τηλεοπτικές Σειρές, το ορθογώνιο της τηλεόρασης και μετά μια ολόκληρη οικογένεια που μαλώνει γύρω από ένα τραπέζι.
Επιτρέπονται ήχοι και δείξιμο αντικειμένων;
Εδώ γίνονται οι περισσότερες συζητήσεις στις ελληνικές παρέες. Ο αυστηρός κανόνας λέει όχι σε όλα. Στην πράξη, οι περισσότερες παρέες κρατούν κάποιες ήπιες παραλλαγές:
| Παραλλαγή | Αυστηρή εκδοχή | Χαλαρή εκδοχή |
|---|---|---|
| Ήχοι | Καθόλου | Επιτρέπονται χωρίς λέξεις, π.χ. «γαβ γαβ» |
| Χτύπημα παλαμάκια | Όχι | Ναι, για ρυθμό τραγουδιού |
| Δείξιμο σώματος | Ναι | Ναι |
| Δείξιμο αντικειμένων | Όχι | Μόνο αν δεν είναι η απάντηση |
Οι ήχοι πάντως αλλάζουν πολύ το παιχνίδι. Αν θέλετε να τους κάνετε μέρος της πλάκας, υπάρχει ολόκληρη τράπουλα με ήχους, το Κάνε τον Ήχο. Περισσότερα θα βρείτε στο άρθρο για το αν μιλάς στην παντομίμα και πού μπαίνουν τα όρια.
Επιτρέπεται το πάσο;
Το πάσο, δηλαδή να αφήσεις μια κάρτα και να πάρεις άλλη, είναι από τα πρώτα πράγματα που πρέπει να συμφωνήσετε. Οι πιο συνηθισμένες εκδοχές:
- Χωρίς πάσο: η κάρτα που τραβάς είναι αυτή που παίζεις. Αυστηρό, αλλά δίκαιο.
- Ένα πάσο ανά γύρο: ο παίκτης μπορεί να αλλάξει μία κάρτα, αλλά ο χρόνος συνεχίζει να τρέχει.
- Πάσο με ποινή: κάθε πάσο κοστίζει μισό ή έναν πόντο.
Σε παιχνίδι με πολλές κάρτες στη σειρά, όπου η ομάδα προσπαθεί να βρει όσο το δυνατόν περισσότερες μέσα στον χρόνο, το πάσο χωρίς ποινή κρατάει τον ρυθμό ψηλά. Στο κλασικό παιχνίδι με μία κάρτα ανά γύρο, προτιμήστε το «ένα πάσο». Ό,τι κι αν διαλέξετε, οι κάρτες που έγιναν πάσο δεν ξαναμπαίνουν στο μπολ στον ίδιο γύρο.
Πώς λύνονται οι διαφωνίες;
Η παντομίμα είναι για να γελάτε, όχι για να μαλώνετε για έναν πόντο. Μερικοί κανόνες που κρατάνε την ηρεμία:
- Ορίστε διαιτητή πριν ξεκινήσετε. Συνήθως είναι κάποιος που δεν παίζει ή που εναλλάσσεται σε κάθε γύρο.
- Ο χρονομέτρης είναι από την άλλη ομάδα, ώστε να μην «ξεχνάει» το χρονόμετρο.
- Σχεδόν σωστό; Αν η κάρτα λέει «Τα Παιδιά του Πειραιά» και η ομάδα πει «Παιδιά του Πειραιά», μετράει. Αν πει «Πειραιάς» σκέτο, όχι.
- Αμφιβολία για παράβαση; Ο διαιτητής αποφασίζει μία φορά και δεν ξανανοίγει το θέμα.
- Λέξη που δεν την ξέρει ο παίκτης; Επιτρέπεται να την αλλάξει αμέσως, πριν αρχίσει ο χρόνος.
Πώς προσαρμόζονται οι κανόνες για παιδιά;
Με μικρά παιδιά χαλαρώστε τους κανόνες: δώστε περισσότερο χρόνο, επιτρέψτε ήχους ζώων και μην μετράτε αυστηρά τους πόντους. Τα παιδιά του νηπιαγωγείου δεν χρειάζονται νοήματα για συλλαβές. Τους φτάνει να παίξουν «σκύλο» ή «κρυφτό» και να ακούσουν την παρέα να φωνάζει τη σωστή απάντηση. Από τις μεγάλες τάξεις του δημοτικού και πάνω, μπορείτε να παίξετε με όλους τους κανονικούς κανόνες.