ਡੰਬ ਸ਼ਰਾਡਸ ਕੀ ਹੈ? ਮਤਲਬ, ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਖੇਡਣ ਦਾ ਪੂਰਾ ਤਰੀਕਾ
ਡੰਬ ਸ਼ਰਾਡਸ ਕੀ ਹੈ? ਇਹ ਬਿਨਾਂ ਬੋਲੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰਕੇ ਸ਼ਬਦ ਬੁਝਾਉਣ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ। ਇੱਕ ਖਿਡਾਰੀ ਪਰਚੀ ਉੱਤੇ ਲਿਖੀ ਫ਼ਿਲਮ, ਗਾਣਾ ਜਾਂ ਸ਼ਬਦ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ਼ਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਟੀਮ ਟਾਈਮਰ ਮੁੱਕਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੁੱਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਵੱਧ ਅੰਕਾਂ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਜੇਤੂ।
ਡੰਬ ਸ਼ਰਾਡਸ ਕੀ ਹੈ: ਨਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ
“ਸ਼ਰਾਡ” ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਬੁਝਾਰਤ ਵਾਲੀ ਖੇਡ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਦੱਸਣ ਦੀ ਥਾਂ ਸੁਰਾਗਾਂ ਨਾਲ ਬੁਝਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। “ਡੰਬ” ਪੁਰਾਣੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜੋ ਬੋਲਦਾ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਦਾ ਹੈ: ਚੁੱਪ ਰਹਿ ਕੇ ਪਾਈ ਬੁਝਾਰਤ।
ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸ਼ਬਦ ਮੂਕ ਅਭਿਨੈ ਹੈ, ਪਰ ਆਮ ਬੋਲ ਚਾਲ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਂ ਹੀ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ “ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਾਲੀ ਖੇਡ” ਜਾਂ “ਇਸ਼ਾਰਿਆਂ ਵਾਲੀ ਖੇਡ” ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਨੂੰ “ਡੰਬ” ਕਿਉਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?
ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਿਯਮ ਹੀ ਚੁੱਪ ਹੈ। ਸ਼ਰਾਡਸ ਦੇ ਕੁਝ ਪੁਰਾਣੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰਾਗ ਬੋਲ ਕੇ ਜਾਂ ਲਿਖ ਕੇ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਜਿਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਦੱਸਣ ਲਈ “ਡੰਬ” ਸ਼ਬਦ ਜੁੜ ਗਿਆ।
ਭਾਰਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਨਾਂ ਪੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕਈ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਰਾਡਸ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਖੇਡ ਇੱਕੋ ਹੈ, ਬੱਸ ਨਾਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਉੱਤੇ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਇਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਲੱਭਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਰਾਡਸ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ: ਫ਼ਰਾਂਸ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਤੱਕ
ਇਸ ਖੇਡ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਲੰਮਾ ਹੈ:
- 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਫ਼ਰਾਂਸ: ਸ਼ਰਾਡ ਸ਼ਬਦ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਹਰ ਹਿੱਸੇ ਲਈ ਇੱਕ ਸੁਰਾਗ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
- 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਇੰਗਲੈਂਡ: ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਨਾਟਕ ਵਾਂਗ ਖੇਡਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ ਅਤੇ ਇਹ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਮਾਂ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਖੇਡ ਬਣ ਗਈ। ਸ਼ਾਰਲਟ ਬਰੌਂਟੀ ਦੇ ਨਾਵਲ ਜੇਨ ਆਇਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰਾਡਸ ਖੇਡਣ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੈ।
- ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ: ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਰਾਹੀਂ ਖੇਡ ਇੱਥੇ ਪਹੁੰਚੀ, ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਪਿਆਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਾਲੀ ਖੇਡ ਕਿਵੇਂ ਬਣੀ?
ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹੋਣ, ਉੱਥੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸਾਂਝੇ ਸ਼ਬਦ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਡੰਬ ਸ਼ਰਾਡਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੀ ਬਣ ਗਿਆ: ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਨਾਂ ਬਿਨਾਂ ਬੋਲੇ ਦੱਸਣਾ। ਵਿਆਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਾਤਾਂ, ਲੋਹੜੀ ਦੀ ਧੂਣੀ, ਕਾਲਜ ਦੇ ਫ਼ੰਕਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪਿਕਨਿਕ, ਹਰ ਥਾਂ ਇਹ ਖੇਡ ਚੱਲਦੀ ਹੈ।
ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਡੈੱਕ ਵਿੱਚ ਸੁਫ਼ਨਾ ਅਤੇ ਹੀਰ ਰਾਂਝਾ ਵਰਗੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ, ਦੇਵਦਾਸ ਅਤੇ ਚੱਕ ਦੇ ਇੰਡੀਆ ਵਰਗੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ, ਅਤੇ ਟਾਈਟੈਨਿਕ ਵਰਗੀਆਂ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਮਹਿਫ਼ਲਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਮਿਸ਼ਰਣ ਹੈ।
ਖੇਡ ਕਿਵੇਂ ਚੱਲਦੀ ਹੈ? ਮੁੱਢਲੇ ਨਿਯਮ
- ਟੀਮਾਂ: ਖਿਡਾਰੀ ਦੋ ਜਾਂ ਵੱਧ ਟੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਤਿੰਨ ਜਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।
- ਪਰਚੀ: ਅਦਾਕਾਰ ਵਿਰੋਧੀ ਟੀਮ ਦੀ ਲਿਖੀ ਪਰਚੀ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਉਂਦਾ।
- ਚੁੱਪ: ਨਾ ਬੋਲਣਾ, ਨਾ ਬੁੱਲ੍ਹ ਹਿਲਾਉਣੇ, ਨਾ ਆਵਾਜ਼ ਕੱਢਣੀ, ਨਾ ਕਮਰੇ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ।
- ਟਾਈਮਰ: ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੋ ਮਿੰਟ, ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਅਕਸਰ ਡੇਢ ਮਿੰਟ।
- ਅੰਕ: ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਹੀ ਜਵਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਅੰਕ। ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਅੰਕਾਂ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਜਿੱਤਦੀ ਹੈ।
ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਇਸ਼ਾਰੇ ਇਹ ਹਨ:
| ਇਸ਼ਾਰਾ | ਮਤਲਬ |
|---|---|
| ਪੁਰਾਣੇ ਕੈਮਰੇ ਦੀ ਹੱਥੀ ਘੁਮਾਉਣੀ | ਫ਼ਿਲਮ |
| ਮੂੰਹ ਕੋਲੋਂ ਹੱਥ ਬਾਹਰ ਵੱਲ ਲਿਜਾਣਾ, ਜਿਵੇਂ ਗਾ ਰਹੇ ਹੋਵੋ | ਗਾਣਾ |
| ਦੋਵੇਂ ਤਲੀਆਂ ਕਿਤਾਬ ਵਾਂਗ ਖੋਲ੍ਹਣੀਆਂ | ਕਿਤਾਬ |
| ਉਂਗਲਾਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਕਰਨੀਆਂ | ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ |
| ਕੰਨ ਦੀ ਲੌ ਫੜਨੀ | ਇਸ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ ਸ਼ਬਦ |
| ਨੱਕ ਨੂੰ ਛੂਹਣਾ | ਬਿਲਕੁਲ ਸਹੀ |
ਸਾਰੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਡੰਬ ਸ਼ਰਾਡਸ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਵਾਲੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਖੇਡ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਿਆਰੀ ਡੰਬ ਸ਼ਰਾਡਸ ਕਿਵੇਂ ਖੇਡੀਏ ਵਿੱਚ।
ਇਹ ਖੇਡ ਹਰ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਪਸੰਦ ਹੈ?
- ਕੋਈ ਸਾਮਾਨ ਨਹੀਂ: ਕਾਗਜ਼, ਪੈੱਨ ਅਤੇ ਘੜੀ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਬਿਜਲੀ ਚਲੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵੀ ਖੇਡ ਨਹੀਂ ਰੁਕਦੀ।
- ਹਰ ਉਮਰ ਲਈ: ਪੰਜ ਸਾਲ ਦਾ ਬੱਚਾ ਬਿੱਲੀ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਾਦਾ ਜੀ ਪੁਰਾਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਨਾਂ ਦੱਸ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਇੱਕੋ ਖੇਡ ਵਿੱਚ।
- ਕਿਤੇ ਵੀ: ਵਿਹੜਾ, ਛੱਤ, ਬੱਸ ਦਾ ਸਫ਼ਰ, ਹੋਸਟਲ ਦਾ ਕਮਰਾ ਜਾਂ ਵੀਡੀਓ ਕਾਲ।
- ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ: ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਹੋ ਰਹੇ ਬੱਚੇ, ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਘੱਟ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਦਾਦਾ ਦਾਦੀ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਖੇਡ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
- ਹਾਸਾ ਪੱਕਾ: ਜਦੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਗੰਭੀਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਵੀ ਫ਼ਰਸ਼ ਉੱਤੇ ਰੀਂਗ ਕੇ ਸੱਪ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਚੁੱਪ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
ਅੱਜ ਦਾ ਰੂਪ: ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਫ਼ੋਨ
ਪਰਚੀਆਂ ਵਾਲਾ ਤਰੀਕਾ ਅੱਜ ਵੀ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਹੁਣ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਫ਼ੋਨ ਨਾਲ ਵੀ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਰੀਕਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਉਲਟਾ ਹੈ: ਬੁੱਝਣ ਵਾਲਾ ਫ਼ੋਨ ਆਪਣੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਦੋਸਤ ਸਕਰੀਨ ਉੱਤੇ ਲਿਖੇ ਕਾਰਡ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਫ਼ੋਨ ਝੁਕਾ ਕੇ ਸਹੀ ਜਾਂ ਪਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Act Up ਐਪ ਇਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਚੱਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ iPhone ਅਤੇ Android ਉੱਤੇ ਮੁਫ਼ਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ 106 ਡੈੱਕ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੋ, ਜਾਨਵਰ, ਨਕਲ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੁਫ਼ਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਗੇੜ ਰਿਕਾਰਡ ਵੀ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੋ ਡੈੱਕ ਵਿੱਚ ਪਰੌਂਠਾ ਪਲਟਣਾ, ਗੁਬਾਰਾ ਫੁਲਾਉਣਾ ਅਤੇ ਭਰੀ ਬੱਸ ਵਿੱਚ ਵੜਨਾ ਵਰਗੇ ਕਾਰਡ ਹਨ, ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਖੇਡਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸੌਖੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਮੱਥੇ ’ਤੇ ਫ਼ੋਨ ਵਾਲੀ ਗੇਮ ਵਾਲੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੋ।
ਪੁਰਾਣਾ ਤਰੀਕਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਵਾਂ, ਖੇਡ ਦੀ ਰੂਹ ਉਹੀ ਹੈ: ਚੁੱਪ ਰਹਿ ਕੇ ਗੱਲ ਸਮਝਾਉਣੀ ਅਤੇ ਹੱਸ ਹੱਸ ਕੇ ਦੂਹਰੇ ਹੋਣਾ।
