తరగతి గదిలో డంబ్ షరాడ్స్: పదజాలం నేర్పించే సరదా ఆట
తరగతి గదిలో డంబ్ షరాడ్స్ ఆడించాలంటే క్లాసును బెంచీల వరుసల వారీగా మూడు నాలుగు జట్లుగా విడదీయండి. ఒక విద్యార్థి చీటీలోని పదాన్ని మాటలు లేకుండా నటిస్తారు, ఆ జట్టు 60 సెకన్లలో తెలుగులో, ఇంగ్లీష్‌లో గెస్ చేయాలి.
భావాలు, రోజువారీ పనులు, శరీర భాగాలు, ఆ వారం పాఠంలోని పదాలు పదజాలం పెంచడానికి బెస్ట్.
తరగతి గదిలో డంబ్ షరాడ్స్ ఎందుకు ఆడించాలి?
పాఠం చదివి గుర్తుపెట్టుకున్న పదం కంటే, శరీరంతో నటించి నవ్వుకున్న పదం పిల్లలకు ఎక్కువ కాలం గుర్తుంటుంది. తెలుగు మీడియం, ఇంగ్లీష్ మీడియం రెండు స్కూళ్ళలోనూ ఇది పనిచేస్తుంది:
- పదజాలం: క్రియలు (పరిగెత్తడం, రాయడం), నామవాచకాలు (గ్లోబ్, బ్లాక్‌బోర్డ్), భావాలు (ఆశ్చర్యం, సిగ్గు).
- రెండు భాషలు: ఒకే పదాన్ని తెలుగులో, ఇంగ్లీష్‌లో చెప్పించడం ద్వారా అనువాదం అలవాటవుతుంది.
- భయం పోతుంది: అందరి ముందు నిలబడటానికి భయపడే పిల్లలు కూడా మాట్లాడనక్కర్లేదు కాబట్టి ధైర్యంగా ముందుకు వస్తారు.
- చివరి పీరియడ్‌కి సరైనది: శనివారం చివరి పీరియడ్, పరీక్షల తర్వాత రోజు, లేదా సబ్‌స్టిట్యూట్ పీరియడ్లో పిల్లలు ఉత్సాహంగా ఉంటారు.
టీచర్ల కోసం దశలవారీ నియమాలు
- జట్లు: బెంచీల వరుసల వారీగా మూడు లేదా నాలుగు జట్లు. పేర్లు పెట్టండి: కృష్ణా, గోదావరి, తుంగభద్ర, పెన్నా.
- చీటీలు ముందే: ఆ వారం పాఠాల్లోని పదాలు చీటీల్లో రాసి డబ్బాలో వేయండి. చదవడం రాని చిన్న పిల్లలకు టీచర్ చెవిలో చెబితే చాలు.
- సమయం: ఒక్కో టర్న్‌కు 60 సెకన్లు. చిన్న తరగతులకు 90 సెకన్లు.
- నియమం: నటించే విద్యార్థి మాట్లాడకూడదు, బోర్డు మీద రాయకూడదు, గదిలోని వస్తువును చూపకూడదు.
- పాయింట్లు: బోర్డు మూలలో జట్ల పేర్లు రాసి, ప్రతి సరైన గెస్‌కు ఒక గీత గీయండి.
- ముగింపు: చివరి ఐదు నిమిషాలు ఆ రోజు వచ్చిన పదాలన్నీ బోర్డు మీద రాసి, నోట్‌బుక్‌లో రాయించండి.
ఆట ప్రాథమిక నియమాలు తెలియని పిల్లలకు ముందుగా డంబ్ షరాడ్స్ ఎలా ఆడాలి పేజీలోని దశలు చదివి వినిపించండి.
స్కూల్ పదాలు: పిల్లలకు బాగా తెలిసినవి
ఇవి స్కూల్ రోజులు డెక్లోని కార్డులు:
| పదం | ఎలా నటించాలి |
|---|---|
| బ్లాక్‌బోర్డ్ | చాక్‌పీస్‌తో గాలిలో పెద్దగా రాసి, డస్టర్‌తో తుడవండి |
| బ్యాక్‌ప్యాక్ | భారీ బ్యాగ్ రెండు భుజాలకు వేసుకుని వంగి నడవండి |
| చేయి పైకి ఎత్తడం | ‘సార్, నాకు తెలుసు’ అన్నట్టు బెంచీ మీద ఎగిరి చేయి ఎత్తండి |
| హాజరు పిలవడం | రిజిస్టర్ తెరిచి, ఒక్కొక్కరి వైపు చూస్తూ టిక్ పెట్టండి |
| అసెంబ్లీ | వరుసలో నిటారుగా నిలబడి చేతులు జోడించి ప్రార్థన |
| గంట మోగడం | గంటను సుత్తితో కొట్టి, వెంటనే అందరూ బయటకు పరిగెత్తినట్టు |
| క్లాసులో నిద్రపోవడం | పుస్తకం వెనక తల దాచి కునుకు తీసి, ఉలిక్కిపడి లేవండి |
| గ్లోబ్ | గుండ్రటి గోళాన్ని వేలితో తిప్పుతూ ఒక దేశాన్ని వెతకండి |
భావాలు: మాటలు లేకుండా ముఖంతో చెప్పడం
భావాల రౌండ్ పిల్లల్లో సానుభూతి, ఎదుటివారి ముఖం చదివే నేర్పు పెంచుతుంది. భావాల డెక్లోని కార్డులను పిల్లల వయసును బట్టి ఇలా మూడు స్థాయిలుగా పంచుకోవచ్చు:
- సులభం: సంతోషం, కోపం, ఆశ్చర్యం, సిగ్గు, అలసట, ఆకలి.
- మధ్యస్థం: ఆందోళన, కృతజ్ఞత, పశ్చాత్తాపం, అసహనం, అలక.
- కష్టం: దిగులు, సందిగ్ధం, మిశ్రమ భావాలు, ఆత్మవిశ్వాసం.
ఇంగ్లీష్ క్లాసులో ఇదే జాబితాను వాడండి: గెస్ చేసిన జట్టు ‘కోపం’ అని చెప్పాక ‘యాంగ్రీ’ అని ఇంగ్లీష్ పదం కూడా చెప్పాలి.
రోజువారీ పనులు, శరీర భాగాలు
చిన్న తరగతులకు క్రియలు నేర్పడానికి నిత్యజీవితం డెక్ బాగుంటుంది: అలారం ఆపడం, మొహం కడుక్కోవడం, బట్టలు వేసుకోవడం, స్కూలుకు వెళ్ళడం, మెట్లు ఎక్కడం, బట్టలు ఆరేయడం, డైరీ రాయడం. ప్రతి పనినీ ఉదయం నుంచి రాత్రి వరకు ఒక క్రమంలో నటించమంటే కాలక్రమం కూడా నేర్చుకుంటారు.
శరీర భాగాల డెక్లో తల, చెవులు, మోకాలు, అరచేయి, పాదం వంటి సులభమైన పదాలు, కాలేయం, ఊపిరితిత్తులు, గుండె వంటి సైన్స్ పాఠం పదాలు ఉన్నాయి. ఎనిమిదో తరగతి సైన్స్ క్లాసులో ‘ఊపిరితిత్తులు’ నటించమంటే, పిల్లలు ఛాతీ పెద్దగా ఉబ్బించి గాలి పీల్చి వదులుతారు, అదే పాఠానికి చక్కని పునశ్చరణ.
ఏ తరగతికి ఏ పదాలు?
| తరగతులు | పదాల రకం | ఉదాహరణలు |
|---|---|---|
| 1 నుంచి 3 | శరీర భాగాలు, జంతువులు, సులభమైన పనులు | తల, పాదం, మొహం కడుక్కోవడం, మెట్లు ఎక్కడం |
| 4 నుంచి 6 | స్కూల్ వస్తువులు, భావాలు | గ్లోబ్, కాలిక్యులేటర్, ఆశ్చర్యం, అలసట |
| 7 నుంచి 10 | పాఠాల పదాలు, సంక్లిష్ట భావాలు | ఊపిరితిత్తులు, సైన్స్ ఫెయిర్, పశ్చాత్తాపం, సందిగ్ధం |
పెద్ద తరగతుల వారికి ఒక సవాలు ఇవ్వండి: నటించిన పదానికి వాక్యం కూడా చెప్పాలి, ఉదాహరణకు ‘పరీక్ష ముందు రోజు నాకు ఆందోళన కలుగుతుంది’.
జాతీయాలు, క్రియల కాలాలు: పెద్ద తరగతులకు తెలుగు పాఠం
పై తరగతుల తెలుగు వాచకంలో జాతీయాలు, సామెతలు ఉంటాయి. వాటి అర్థం నోట్‌బుక్‌లో రాయించడం కంటే నటింపజేస్తే బాగా గుర్తుంటుంది. జాతీయాలు డెక్ నుంచి:
- బావిలో కప్ప: చేతులతో గుండ్రని బావి, లోపల కప్పలా కూర్చుని పైకి మాత్రమే చూడటం. అర్థం: బయటి ప్రపంచం తెలియని వ్యక్తి.
- నక్క వినయాలు: వంగి దండం పెడుతూ, కళ్ళు మాత్రం పక్కకు చూస్తూ ఏదో పన్నాగం.
- చిలుక పలుకులు: అర్థం తెలియకుండా బట్టీ పట్టి అప్పజెప్పడం. విద్యార్థులు ఈ జాతీయాన్ని నటిస్తూ తామే నవ్వుకుంటారు.
వ్యాకరణ పాఠానికి ఇంకో ఆట: ఒకే క్రియను మూడు కాలాల్లో నటించాలి. ‘తినడం’ నటించి, భుజం మీదుగా వెనక్కి చేయి ఊపితే భూతకాలం (తిన్నాడు), ముందుకు చూపితే భవిష్యత్ కాలం (తింటాడు). డంబ్ షరాడ్స్ సైగల్లోని ‘గతకాలం’ సైగ ఇక్కడ పాఠంగా మారుతుంది.
ఉపాధ్యాయులకు కొన్ని చిట్కాలు
- మొదట మీరే నటించండి. టీచర్ ఒక పదం నటిస్తే క్లాసు అంతా నవ్వుతుంది, పిల్లలకు సంకోచం పోతుంది.
- ప్రతి విద్యార్థికీ అవకాశం. ఒకే చురుకైన విద్యార్థి పదే పదే రాకుండా రోల్ నంబర్ల క్రమంలో పిలవండి.
- సిలబస్‌తో ముడిపెట్టండి. తెలుగు వాచకంలోని పాఠం, సైన్స్‌లోని అవయవాలు, సోషల్‌లోని వృత్తులు, అన్నీ చీటీలుగా మారవచ్చు.
- పదాల గోడ. ఆటలో వచ్చిన కొత్త పదాలను చార్ట్ పేపర్‌పై రాసి క్లాసు గోడకు అతికించండి, వారం చివర్లో వాటితోనే మళ్ళీ ఆడించండి.
- ఓడిన జట్టుకు శిక్ష వద్దు. ఓడినవాళ్ళు తర్వాతి ఆటకు పదాలు రాయాలి, అదీ నేర్చుకోవడమే.
