Զատկի պանտոմիմա: ընտանեկան խաղ Սուրբ Զատկի տոնական սեղանի շուրջ
Զատկի պանտոմիման ընտանեկան խաղ է Սուրբ Զատկի տոնական սեղանի համար. երբ հարազատները հավաքվել են, իսկ ձվախաղն արդեն ավարտվել է, բաժանվեք թիմերի և ցույց տվեք գարնանային, տոնական և սեղանի բառեր, ինչպես «Կարմիր ձու», «Ծիլ», «Չամիչով փլավ» կամ «Զատկական նապաստակ»։ Խաղը հարմար է բոլոր սերունդների համար և գրեթե պատրաստություն չի պահանջում։
Ինչպե՞ս է անցնում Զատիկը և երբ խաղալ
Սուրբ Զատիկը հայկական ընտանիքների ամենասիրված գարնանային տոնն է։ Նախօրեին տանտիրուհիները ներկում են ձվերը, երեխաները սպասում են ձվախաղին, իսկ տոնական օրը հարազատները հավաքվում են մեկ մեծ սեղանի շուրջ։ Տոնի օրը սովորաբար անցնում է այսպես.
| Պահը | Ինչ է կատարվում | Խաղի հնարավորություն |
|---|---|---|
| Առավոտ | Եկեղեցի, ողջույն «Քրիստոս յարյավ ի մեռելոց» | Ոչ |
| Կեսօր | Տոնական ճաշ ամբողջ ընտանիքով | Ոչ, սեղանն է գլխավորը |
| Ճաշից հետո | Ձվախաղ, թեյ, քաղցրավենիք | Այո, լավագույն պահն է |
| Երեկո | Հյուրեր, զրույցներ, զբոսանք | Այո, երկրորդ փուլի համար |
Պանտոմիման հատկապես օգնում է ճաշից հետո, երբ մեծերը նստած են, իսկ երեխաները արդեն հաղթել կամ պարտվել են բոլոր ձվախաղերում և նոր զբաղմունք են փնտրում։
Զատկական ավանդույթների բառեր
Այս ընդհանուր գաղափարները վերցված են մեր տոնական սովորույթներից և ծանոթ են բոլոր տարիքներին.
- Ձու ներկել սոխի կեղևով. եփեք ձվերը կաթսայում, հանեք և հիացած նայեք կարմիր գույնին։
- Ձվախաղ. բռնեք ձուն բռունցքում և զգույշ խփեք մրցակցի ձվին, հետո ստուգեք, թե որն է կոտրվել։
- Ծիլ աճեցնել. ցանեք ցորենը ափսեի մեջ, ջրեք և ցույց տվեք, թե ինչպես է այն բարձրանում։
- Զատկական ողջույն. համբուրեք հարազատին երկու այտին և ձեռքը սեղմեք ջերմությամբ։
- Ծաղկազարդի ուռենու ճյուղ. բռնեք ճյուղը և քայլեք եկեղեցական թափորով։
- Մոմ վառել. զգույշ վառեք մոմը և պաշտպանեք կրակը ձեռքով։
- Մեծ պահքի ավարտ. նայեք սեղանին և ուրախությամբ վերցրեք առաջին պատառը։
«Տոներ» թեմայից կարող եք ավելացնել «Զատկական նապաստակ», «Ընտանեկան լուսանկար» և ավելի դժվար «Կիրակի Ծաղկազարդ» բառերը։ Վերջինը լավ մարտահրավեր է մեծերի համար։
Տոնական սեղանի ուտեստներ
Զատկի սեղանը ունի իր ավանդական ուտեստները, իսկ գարունը բերում է կանաչին։ Ահա ինչպես ցույց տալ դրանք.
| Ուտեստ | Ինչպես ցույց տալ |
|---|---|
| Չամիչով փլավ | Լցրեք բրինձը ափսեի մեջ և վրան ցանեք փոքրիկ հատիկներ |
| Ձուկ | Ձուկը լողում է, հետո հայտնվում է ափսեում և մաքրում եք ոսկորները |
| Կանաչի | Լվացեք մի փունջ, թափ տվեք ջուրը, դրեք սեղանին |
| Ժենգյալով հաց | Հունցեք խմորը, լցրեք շատ կանաչի, փակեք և թխեք |
| Աղցան | Կտրատեք բանջարեղենը և խառնեք մեծ ամանի մեջ |
| Տապակած հավ | Թևերը, կտուցը, հետո ջեռոց և տաք ափսե |
| Ֆիրնի | Խառնեք կաթը կաթսայում և լցրեք փոքր ամանների մեջ |
| Նրբաբլիթ | Շուռ տվեք բլիթը օդում և բռնեք թավայով |
Վերջին հինգը «Կերակուր» թեմայից են, որտեղ կան նաև բազմաթիվ այլ հայկական և համաշխարհային ուտեստներ։
Ընտանիքի բառեր, որ բոլորին ծիծաղեցնում են
Զատկին սեղանի շուրջ հաճախ նստում են երեք-չորս սերունդ։ «Ընտանիք» թեման այստեղ դառնում է իսկական զվարճանք.
- Պապ. ձեռնափայտ, ակնոց և թոռներին տրվող կոնֆետ։
- Թոռ. փոքրիկ, որը վազում է սեղանի շուրջ և թաքցնում ձուն։
- Երկվորյակներ. երկու հոգի կանգնում են կողք կողքի և կրկնում իրար շարժումները։
- Կնքամայր. գրկեք մանկիկին և բարձրացրեք նրան։
- Խնամիներ. երկու ընտանիք քաղաքավարի ողջունում են իրար և սեղանի շուրջ տեղ են զիջում։
- Նախատատ. շատ դանդաղ քայլք և չորս սերունդ ձեր շուրջը։
Խորհուրդ. թող երեխաները ցույց տան մեծերին, իսկ մեծերը՝ երեխաներին։ Այսպիսի փոխանակումից ծնվում են տոնի ամենաջերմ պահերը։
Կարող եք փորձել նաև «Ով է սա» տարբերակը. ցույց տվողը ներկայացնում է սեղանի շուրջ նստած հարազատներից մեկին՝ նրա բնորոշ, բայց բարի սովորությամբ. ինչպես է պապիկը կարդում թերթը, ինչպես է մորաքույրը պատրաստում իր հայտնի գաթան, ինչպես է եղբայրը անընդհատ նայում հեռախոսին։ Ընտանիքը գուշակում է, թե ով է «հերոսը»։ Կարևոր է միայն մեկ կանոն. ծաղրել չի կարելի, միայն սիրով ծիծաղել։
Գարնանային պատկերներ
Զատիկը գարնան տոն է, և բնության բառերը հիանալի լրացնում են խաղը։ Սրանք ընդհանուր գաղափարներ են, հատկապես լավ փոքրերի համար, որովհետև շարժումները պարզ են և ուրախ.
- Ծաղկող ծիրանենի. ձեռքերը ճյուղերի պես տարածեք, մատներով ցույց տվեք բացվող ծաղիկներ և հոտ քաշեք։
- Ծիծեռնակ, որը բույն է հյուսում. թռչեք արագ, բերեք «ճյուղեր» և զգույշ դասավորեք տանիքի տակ։
- Առաջին ձնծաղիկ. կքեք գետնին, զգուշորեն հեռացրեք ձյունը և զարմացած նայեք փոքրիկ ծաղկին։
- Թիթեռ ծաղկի վրա. թեթև թռիչք, իջեք և դանդաղ փակեք ու բացեք թևերը։
- Ծառ տնկել. փորեք փոս, դրեք տնկին, ջրեք և սպասեք։
- Գարնանային անձրև. հանկարծ նայեք երկնքին, բացեք անձրևանոցը և ցատկեք ջրափոսի վրայով։
Տատիկներն ու պապիկները սովորաբար ամենաարագն են գուշակում գյուղական գարնան պատկերները, իսկ երեխաները՝ թռչուններն ու միջատները։ Այդպես յուրաքանչյուրն ունենում է իր հաղթանակի պահը։
Ինչպե՞ս կազմակերպել Զատկի պանտոմիմա տոնական սեղանի շուրջ
- Պատրաստեք 40-50 թղթիկ. խառնեք ավանդույթներ, ուտեստներ, ընտանիք և գարուն։
- Դրեք թղթիկները զամբյուղի մեջ. նույն զամբյուղը, որտեղ պահում էիք ներկված ձվերը։
- Բաժանեք թիմերը. խառը սերունդներով, որ ամեն թիմում լինեն պապիկներ և թոռներ։
- Միավորները հաշվեք ձվերով. ամեն ճիշտ պատասխանի համար թիմը ստանում է մեկ ներկված ձու։
- Մեկ րոպե յուրաքանչյուր հերթի համար. երեխաներին և տարեցներին տվեք 90 վայրկյան։
- Վերջին փուլը. ամբողջ սեղանը միասին ցույց է տալիս ձվախաղը, և հաղթում է նա, ով ամենաշատն է ծիծաղեցնում։
Եթե խաղում եք առաջին անգամ, նախ կարդացեք, ինչպես խաղալ պանտոմիմա։
Զատկական տարբերակ երեխաների համար. ձու փնտրել և ցույց տալ
Սա համադրում է երկու սիրված զբաղմունք։ Նախապես թղթից կտրեք ձվի ձևով թղթիկներ և դրանց վրա գրեք պարզ բառեր, օրինակ «Նապաստակ», «Ծիծեռնակ», «Ձու ներկել»։ Թաքցրեք դրանք տան կամ այգու տարբեր անկյուններում։ Երեխան, ով գտնում է «ձուն», վերադառնում է սեղանի մոտ և ցույց է տալիս դրա վրա գրված բառը։ Ով գուշակում է, ստանում է իսկական ներկված ձու։ Փոքրերը այնքան են ոգևորվում, որ խաղը կարող է շարունակվել մինչև երեկո։
