የተገላቢጦሽ የተውኔት ጨዋታ: ህጎችና ምርጥ ቃላት

በAct Up ቡድን · የተሻሻለው: 8 ኦክቶበር 2026

የተገላቢጦሽ የተውኔት ጨዋታ ሚናዎቹን ይገለብጣል: ከአንድ ቡድን አንድ ሰው ብቻ ይገምታል፣ የቀረው ቡድን በሙሉ ደግሞ ካርዱን በአንድ ላይ ያለ ቃል ይተውናል። ገማቹ በሰዓቱ ውስጥ ሲገምት ቡድኑ ነጥብ ያገኛል። ብዙ ሰው በአንድ ጊዜ ስለሚሳተፍ ለትልቅ ቤተሰብና ለዘመድ ስብሰባ በጣም ይመቻል፣ ዓይናፋር ሰዎችም ብቻቸውን መቆም አያስፈልጋቸውም።

የተገላቢጦሽ የተውኔት ጨዋታ ምንድን ነው?

በመደበኛው የተውኔት ጨዋታ አንድ ሰው በሁሉም ፊት ቆሞ ይተውናል። ይህ ለብዙ ሰው ያስደስታል፣ ለአንዳንዶች ግን ያሳፍራል። የተገላቢጦሹ ስሪት ይህንን ችግር ይፈታል: ሁሉም አብሮ ይተውናል፣ በመሃል አንድ ሰው ብቻ ይገምታል።

ውጤቱ ትንሽ ቲያትር ይመስላል። “ገበያ መሄድ” የሚል ካርድ ሲመጣ አንዱ ነጋዴ ሆኖ ቲማቲም ይመዝናል፣ ሌላው ዋጋ ይከራከራል፣ ሶስተኛው በታክሲ ላይ እንደተጨናነቀ ይወዛወዛል፣ አራተኛው ደግሞ ዶሮ ይዞ ያልፋል። ገማቹ በዚህ ሁሉ ትዕይንት መሃል ቆሞ “መርካቶ!”፣ “ገበያ!” እያለ ይጮሃል። የኢትዮጵያ ቤተሰቦች ትልቅ በመሆናቸውና በበዓላት ብዙ ሰው በአንድ ቤት ስለሚሰበሰብ፣ ይህ ስሪት በቀላሉ ይለመዳል።

ህጎቹ ደረጃ በደረጃ

1. ተጫዋቾችን በሁለት ቡድን ይክፈሉ፣ በእያንዳንዱ ቡድን ቢያንስ ሶስት ሰው።
2. የመጀመሪያው ቡድን አንድ ገማች ይመርጣል። ገማቹ ጀርባውን ሰጥቶ ይቆማል ወይም ይወጣል።
3. የቀረው ቡድን ካርድ ይመዝዛል፣ ቃሉን በዝምታ ያነባል።
4. ገማቹ ተመልሶ ፊት ለፊት ይቆማል፣ ሰዓቱም ይጀመራል (ብዙውን ጊዜ 60 ሰከንድ)።
5. ቡድኑ በሙሉ በአንድ ላይ ይተውናል። ማንም መናገር፣ ድምፅ ማሰማት ወይም ፊደል መፃፍ አይችልም።
6. ገማቹ የፈለገውን ያህል ግምት መናገር ይችላል።
7. ትክክል ሲገምት ቡድኑ አንድ ነጥብ ያገኛል፣ በሰዓቱ ውስጥ ከሆነ አዲስ ካርድ ይመዝዛሉ።
8. ሰዓቱ ሲያልቅ ተራው ወደ ሌላው ቡድን ይሄዳል፣ በቀጣዩ ዙር ደግሞ ሌላ አባል ገማች ይሆናል።

ስለ መናገርና ስለ ምልክቶች መደበኛውን ህግ ለማወቅ የተውኔት ጨዋታ ህጎች የሚለውን ይመልከቱ፤ ሁሉም ህጎች በተገላቢጦሹም ይሰራሉ።

ቡድኖችን እንዴት ማደራጀት ይቻላል?

በእያንዳንዱ ቡድን ውስጥ ልጆችንና አዋቂዎችን ያደባልቁ። ልጆች ገማች ሲሆኑ አዋቂዎቹ ቀለል ብለው ይተውኑ፤ አያቶች ገማች ሲሆኑ ደግሞ ልጆቹ በጣም ይደሰታሉ።

ለተገላቢጦሽ ጨዋታ የሚመቹ ቃላት

ምርጥ ካርዶች ብዙ ሰው በአንድ ጊዜ ሊሳተፍባቸው የሚችሉ ትዕይንቶችና ስራዎች ናቸው። እነዚህ ምሳሌዎች ከድረ ገጹ ምድቦች የተወሰዱ ናቸው፣ ቡድኑ እንዴት ሊከፋፈላቸው እንደሚችልም ተጠቁሟል።

ተጨማሪ ቃላት በስራዎች ካርዶች፣ በየዕለት ተዕለት ኑሮ ካርዶች እና በየቤት ስራዎች ካርዶች ውስጥ ያገኛሉ። ከተውኔት ምድብም “ቡና ማፍላት” በጣም ጥሩ የቡድን ካርድ ነው: አንዱ ቡና ይቆላል፣ ሌላው ጀበናውን ያፈላል፣ ሶስተኛው ስኒዎችን ያደርሳል፣ የቀሩት ደግሞ ጭሱን እያሸተቱ ያመሰግናሉ።

ቡድኑ በአንድ ላይ እንዴት መተወን አለበት?

ሁሉም በአንድ ጊዜ የተለያየ ነገር ሲሰራ ገማቹ ግራ ይጋባል። እነዚህ ምክሮች ትዕይንቱን ግልፅ ያደርጉታል።

• በዓይን ይከፋፈሉ። ካርዱን ካዩ በኋላ አንዱ ዋናውን ሚና ይውሰድ፣ ሌሎቹ በዙሪያው ይጨምሩ።
• አንድ ማዕከል ይኑር። ዋናው ተዋናይ በመሃል ይሁን፣ ሌሎቹ ዋናውን ሃሳብ የሚደግፉ ዝርዝሮችን ያሳዩ።
• ዕቃዎቹን ሰው ይሁኑ። አንድ ሰው ወንበር፣ በር ወይም መኪና ሆኖ መቆም ይችላል። ይህ ትዕይንቱን ያስቃል፣ ፍንጭም ይሰጣል።
• ሲቃረብ በአንድ ላይ ያበረታቱ። ገማቹ ሲቃረብ ሁሉም እጁን ወደራሱ ያወዛውዝ።
• ካልሰራ ይቀይሩ። ከአስራ አምስት ሰከንድ በኋላ ዋናውን ሚና ሌላ ሰው ይውሰድ፣ አዲስ አቀራረብ ይሞክሩ።

ብዙ ጊዜ በፍጥነት የሚያሸንፉ ቡድኖች ሁሉም ሰው ዋና ተዋናይ ለመሆን የማይሽቀዳደምባቸው ናቸው። አንድ ሰው ሲመራ ሌሎቹ ሲደግፉ ትዕይንቱ እንደ እውነተኛ ቲያትር ይታያል፣ ገማቹም የሚያየውን በቀላሉ ይረዳል።

ከመደበኛው ጨዋታ ጋር ሲነፃፀር

ሁለቱንም በአንድ ምሽት መቀያየር ይቻላል: መጀመሪያ መደበኛውን ጨዋታ፣ ከዚያ ሁሉም ሲሞቅ የተገላቢጦሹን።

ለትልቅ ቤተሰብ የሚሆኑ ልዩነቶች

• የቅብብሎሽ ዙር: ገማቹ ሲገምት ወዲያው ሌላ አባል ገማች ይሆናል፣ በ90 ሰከንድ ውስጥ ብዙ ሰው ይሳተፋል።
• የቤተሰብ ታሪክ ዙር: ካርዶቹ በቤተሰቡ የሚታወቁ ትዝታዎች ይሁኑ፣ ለምሳሌ “የአክስታችን ሰርግ” ወይም “የመጀመሪያው የመስቀል ደመራ”።
• የስርቆት ዕድል: የቡድኑ ገማች ሰዓቱ እስኪያልቅ ካልደረሰበት፣ ተቃራኒው ቡድን አንድ ግምት ብቻ ይሰጠዋል፤ ትክክል ከሆነ ነጥቡን ይወስዳል። ይህ ተቃራኒው ቡድን ዝም ብሎ እንዳይቀመጥ፣ ትዕይንቱን በጥንቃቄ እንዲመለከት ያደርጋል።
• የሐውልት ዙር: ቡድኑ መንቀሳቀስ አይችልም፤ ካርዱን እንደ ፎቶ በአንድ የቆመ ትዕይንት ብቻ ያሳያል። ገማቹ በሐውልቶቹ መካከል እየዞረ ይገምታል። “የክብር ሜዳሊያ ስነ ስርዓት” ወይም “የቤተሰብ ፎቶ” ለዚህ ዙር ምርጥ ናቸው።
• ትውልድ ተቃራኒ: አንድ ዙር ልጆች ብቻ ይተውናሉ፣ አያት ይገምታሉ፤ ቀጣዩ ዙር ደግሞ አዋቂዎች ይተውናሉ፣ ትንሹ ልጅ ይገምታል።

የቤተሰብ ጨዋታ በጣም ሲደምቅ ገማቹ ሳይሆን ተዋናዮቹ ናቸው የሚስቁት፤ ይህም የተገላቢጦሹ ስሪት ልዩ ውበት ነው። በሚቀጥለው የቤተሰብ ስብሰባ አንድ ዙር ብቻ ሞክሩት፤ ብዙውን ጊዜ ሁለተኛ ዙር የሚጠይቁት ልጆቹ ናቸው።