Látbragðsleikur fyrir börn: Auðveld orð og hugmyndir eftir aldri
Látbragðsleikur fyrir börn virkar best þegar orðin passa við aldurinn: leikskólabörn leika dýr og hluti sem þau þekkja, eins og kött, fisk og kanínu, en grunnskólabörn ráða við athafnir, teiknimyndapersónur og leiki eins og Höfuð axlir hné og tær. Leyfið dýrahljóð hjá þeim yngstu, sleppið tímamælinum í fyrstu umferðum og passið að allir fái að leika.
Á hvaða aldri hentar látbragðsleikur fyrir börn?
| Aldur | Hvað þau ráða við | Reglur |
|---|---|---|
| 3 til 5 ára | Dýr og einfaldir hlutir | Hljóð leyfð, enginn tímamælir, fullorðinn hvíslar orðinu |
| 6 til 9 ára | Athafnir, persónur og leikir | Engin orð, 90 sekúndur, einföld handmerki |
| 10 til 12 ára | Titlar, tilfinningar og erfiðari orð | Hefðbundnar reglur, 60 til 90 sekúndur |
Aldurinn er bara viðmið. Sum fjögurra ára börn eru fædd leikarar og sumir tólf ára krakkar eru feimnir. Fylgist með og lagið orðin að barninu.
Orð fyrir leikskólabörn (3 til 5 ára)
Yngstu börnin þurfa orð sem hægt er að leika með einni hreyfingu og sem þau sjá á hverjum degi. Úr flokknum Bara fyrir börn og Dýrum:
| Orð | Hvernig barnið getur leikið það |
|---|---|
| Köttur | Sleikja loppuna og mala |
| Fiskur | Opna og loka munninum eins og fiskur |
| Ljón | Klær á lofti og öskur án hljóðs, eða með ef það er leyft |
| Kanína | Hoppa með hendurnar uppi eins og eyru |
| Hundur | Fara á fjóra fætur og dilla rassinum |
| Ugla | Gera stór augu með fingrunum |
| Blóm | Krjúpa og vaxa hægt upp með opna arma |
| Kaka | Blása á kertin |
| Strætó | Snúa stóru stýri og stoppa á stoppistöð |
| Bátur | Róa með báðum höndum |
| Skór | Benda á fæturna og reima |
Á þessum aldri er markmiðið ekki að vinna, heldur að fá athygli og hrós. Klappið fyrir hverjum leik, líka þeim sem enginn skildi.
Gott er að láta fullorðinn leika fyrsta orðið svo börnin sjái hvernig leikurinn virkar. Ef pabbi skríður um gólfið sem hundur þora allir að prófa á eftir.
Orð fyrir yngri grunnskólabörn (6 til 9 ára)
Nú ráða börnin við athafnir og persónur. Þau elska teiknimyndir og leiki úr frímínútum.
Úr Bara fyrir börn: Fiðrildi, Eldflaug, Galdrakarl, Lögreglumaður, Ballettdansari, Rennibraut, Sápukúlur, Litakrít.
Úr Teiknimyndapersónum: Mikki Mús, Öskubuska, Dory, Moana, Anna, Shrek, Minions.
Leikir og vísur úr Vögguvísum: Höfuð axlir hné og tær, Parísarhopp, Snú snú kaðall, Feluleikur, Bakaðu, bakaðu köku.
Ráð: Leikir úr frímínútum eru frábærir því börnin þekkja hreyfingarnar. Parísarhopp er hoppað á einum fæti í reitum og Snú snú kaðall er sýnt með því að sveifla ímynduðu bandi og hoppa yfir.
Orð fyrir eldri grunnskólabörn (10 til 12 ára)
Eldri krakkar vilja áskorun. Gefið þeim orð sem krefjast hugmyndaflugs og leyfið þeim að nota handmerki fyrir fjölda orða.
- Erfiðari athafnir: Að kitla, Hiksti, Að stappa eins og risi, Að fela sig, Að ríða hesti.
- Teiknimyndapersónur: Lilo, Violet, Johnny Bravo, Inspector Gadget, Baloo.
- Vögguvísur sem lagatitlar: Sofðu unga ástin mín, Bí, bí og blaka, Nú er úti veður vott, Göngum við í kringum einiberjarunn, Bjössi á mjólkurbílnum.
Vögguvísurnar eru sérstaklega skemmtilegar. Krakkarnir þekkja þær frá leikskóla og þurfa að leika titilinn orð fyrir orð. Í „Nú er úti veður vott“ má sýna rigningu og hristast eins og blautur hundur, og í „Bjössi á mjólkurbílnum“ er hægt að keyra og hella mjólk í glas.
Hvernig aðlagið þið reglurnar að börnum?
- Leyfið hljóð hjá yngstu börnunum. Mjá og voff gera leikinn auðveldari og skemmtilegri.
- Myndir í stað orða. Börn sem kunna ekki að lesa geta dregið miða með mynd, eða fengið orðið hvíslað í eyrað.
- Enginn tímamælir í byrjun. Tímapressa getur valdið kvíða. Bætið klukkunni við þegar allir eru öruggir.
- Allir vinna. Í barnaafmælum er gott að telja stig fyrir allan hópinn saman og fagna þegar markinu er náð.
- Fullorðnir leika líka. Börn hafa endalaust gaman af því að sjá pabba leika ballettdansara.
Hvernig verður enginn útundan?
- Hjálparhönd: feimin börn mega leika með vini eða eldra systkini.
- Val á milli tveggja miða: barnið velur þann sem það skilur.
- Stuttar umferðir: fimm til tíu mínútur af leik í einu eru nóg fyrir þau yngstu.
- Hrós fyrir tilraunina: klappið fyrir öllum, ekki bara þeim sem giskuðu rétt.
Hvernig notið þið leikinn í barnaafmæli?
Látbragðsleikur er einn besti leikurinn í barnaafmæli, því hann krefst engra áhalda og allir geta verið með. Svona getur hann litið út:
- Undirbúningur: skrifið eða teiknið 20 miða áður en gestirnir koma. Blandið dýrum, hlutum og teiknimyndapersónum.
- Upphitun: afmælisbarnið leikur fyrsta orðið og allir giska saman.
- Liðakeppni: skiptið í tvö lið og leyfið hverjum að leika einu sinni.
- Lokaumferð: allir leika saman eitt stórt dýr, til dæmis ljón, og afmælisbarnið giskar.
Átta til tíu mínútur eru hæfilegur tími fyrir fimm ára börn, en tíu ára krakkar geta vel haldið áfram í hálftíma ef orðin eru skemmtileg.
Látbragðsleikur fyrir börn hentar vel í barnaafmæli, á öskudaginn þegar allir eru í búningi, í leikskólanum og á rigningardögum heima. Þegar foreldrar og afar og ömmur vilja vera með eru fleiri hugmyndir í greininni um látbragðsleik fyrir fjölskylduna.