Хүүхдийн дуурайлга тоглоом: насаар нь хялбар үгс, санаа
Хүүхдийн дуурайлга тоглоомд хамгийн сайн тохирдог нь нүдэнд харагдах, хөдөлгөөнөөр шууд харуулж болох үгс: амьтан, тээврийн хэрэгсэл, өдөр тутмын үйлдэл, хүүхэлдэйн киноны баатар. Цэцэрлэгийн насныханд “Муур”, “Туулай” зэрэг нэг үгтэй, бага ангийнханд “Савангийн бөмбөлөг”, том хүүхдэд “Пикачу”, “Мулан” зэрэг дүрүүд тохирно. Нэг ээлж 60-90 секунд.
Хүүхэдтэй тоглоход дүрмийг хэрхэн хөнгөлөх вэ?
Сонгодог дуурайлгын дүрэм бага хүүхдэд хэтэрхий хатуу. Хэдэн өөрчлөлт хийвэл бүгд баяртай тоглоно:
- Үгийг шивнэж хэл. Уншиж чаддаггүй хүүхдэд том хүн үгийг чихэнд нь шивнэнэ.
- Амьтны дууг зөвшөөр. 7 хүртэлх насныханд “мяав”, “хав хав” гэх мэт дуу гаргахыг зөвшөөр.
- Цагийг уртасга. 90 секунд хангалттай. Цэцэрлэгийн хүүхдэд цаггүй тоглож ч болно.
- Оноог бүү тоол. Бага хүүхдэд хожих, хожигдох нь чухал биш, харин бүгд таасныг хамтдаа баярлах нь чухал.
- Хамтдаа дуурай. Ичимхий хүүхэдтэй ээж, аав нь хамт гарч дуурайж болно.
Цэцэрлэгийн насныханд (3-5 нас)
Энэ насны хүүхэд нэг үгтэй, танил зүйлийг хамгийн сайн дуурайна. Үгийг ойлгуулахын тулд дуурайгч хүүхдэд ном дахь зургийг нь нууцаар үзүүлж болно. Хүүхэд таасан болгонд алга ташиж урамшуулаарай. Зөвхөн хүүхдэд багцаас:
| Карт | Хэрхэн дуурайх вэ |
|---|---|
| Муур | Дөрвөн хөллөж мөлхөөд, сарвуугаараа нүүрээ угаана |
| Загас | Уруулаа цорвойлгож, гараараа сэлүүр хийнэ |
| Туулай | Хоёр гараа толгой дээрээ чих болгож, дэвхцэнэ |
| Арслан | Сарвуугаа өргөж, том амаа ангайна |
| Сар | Гараараа тэнгэрт хавирган сар зурж, унтах дүр үзүүлнэ |
| Цэцэг | Гараа нээж цэцэг дэлгэрэх мэт, дараа нь үнэрлэнэ |
| Бялуу | Лаа үлээж, алга ташина |
| Автобус | Том жолооны хүрд эргүүлж, хаалга онгойлгоно |
| Гутал | Хөлөө өргөж, гутал өмсөөд уяа уяна |
Бага ангийнханд (6-9 нас)
Энэ насныхан уншиж эхэлж, илүү урт үг, үйлдлийг дуурайж чадна. Тэд дүрэмд хурдан суралцдаг тул ангиллын дохио, үгийн тоо харуулах зэрэг энгийн дохио зангааг заахад тохиромжтой нас. Хоёр баг болж өрсөлдөхийг ч их сонирхдог. Зөвхөн хүүхдэд багцын дунд, хэцүү түвшний картууд:
- Эрвээхэй: гараа далавч шиг аажуухан хөдөлгөж, цэцгээс цэцэгт сууна.
- Пуужин: гараа толгой дээгүүр нийлүүлж, доошоо суугаад гэнэт үсэрнэ.
- Шидтэн: шидэт саваа даллаж, малгайнаасаа юм гаргана.
- Цагдаа: гараараа зогсох дохио өгч, шүгэл үлээх дүр үзүүлнэ.
- Балетч: хөлийнхөө хуруун дээр зогсоод эргэлдэнэ.
- Савангийн бөмбөлөг: үлээж, дараа нь хуруугаараа хагална.
- Гулгуур: шатаар өгсөөд, гараа өргөн “вүү” гэж доош гулсана.
- Будгийн харандаа: хайрцгаас өнгө сонгож, цаасан дээр нар, байшин зурна.
- Нуугдах: нүдээ таглан тоолох хүнээс хөшигний ард бөхийж нуугдана.
- Эргэлдэх: гараа дэлгээд байрандаа эргэлдэж, толгой эргэсэн мэт ганхана.
Амьтан илүү таалагдвал Амьтад багцаас “Өрөвтас”, “Коала”, “Хав” зэргийг нэмээрэй.
Том хүүхдэд (10-12 нас): хүүхэлдэйн кино
Энэ насныхан кино, хүүхэлдэйн киноны баатрыг маш сайн мэддэг тул илүү хэцүү картанд бэлэн. Тэдэнд оноо тоолж, цаг барих үүргийг ч өгч болно, учир нь тэд шударга байдлыг маш их хайрладаг. Хүүхэлдэйн кино багцаас:
| Карт | Түвшин | Санаа |
|---|---|---|
| Том ба Жерри | Амархан | Нэг хүн мөлхөж хөөж, нөгөө нь зугтана |
| Пикачу | Амархан | Хоёр гараа чих болгож, аянга цахилгаан цацна |
| Пеппа гахай | Амархан | Хамраа дээш түлхэж, шалбааганд үсэрнэ |
| Мулан | Амархан | Сэлэм барьж, үсээ тайрах дүр үзүүлнэ |
| Базз Лайтер | Амархан | Гараа урагш сунгаж, нисэх гэж оролдоно |
| Муфаса | Амархан | Хадан дээр бахархалтай зогсож, архирна |
| Гутал өмссөн муур | Дунд | Малгайгаа өргөж мэндчилээд, том нүдээрээ өрөвдөлтэй харна |
| Шүдгүй | Дунд | Луу шиг далавчаа дэлгэж, эзэндээ толгойгоо илүүлнэ |
| Аватар Аанг | Дунд | Гараа эргэлдүүлж, салхи, ус удирдах дүр |
| Снуупи | Дунд | Нохойн байшингийн дээвэр дээр хэвтэнэ |
Монгол хүүхдийн тоглоом, дуулал
Монгол хүүхэд эмээ, өвөөгөөсөө сурдаг тоглоом, дуулал олон. Хүүхдийн дуулал багц яг ийм картуудтай:
- Шагайгаар наадах: шалан дээр сууж, шагайгаа хуруугаараа харвана.
- Бүүвэй бүүвэй дуулах: нялх хүүхэд тэвэрч, аажуухан ганхуулна.
- Хонь хурга тоолох шүлэг: хуруугаараа нэг, хоёр гэж тоолж, хурга дэвхцүүлнэ.
- Хурга хайрлах дуу: хургаа тэвэрч, илнэ.
- Хараагаа боож наадах: нүдээ алгаараа далдлаад, гараа сунгаж хайна.
- Сур харваа хийх: нумаа татаж, онилоод сумаа тавина.
- Морин хуур сонсож бүжиглэх: хуур татаж, дараа нь мөрөө хөдөлгөн бүжиглэнэ.
- Цагаан сарын мэндчилгээ хэлэх: хоёр гараа урагш сунгаж, золгох дүр үзүүлнэ.
Эдгээр нь эмээ өвөөтэйгөө хамт тоглоход хамгийн их баяр авчирдаг, учир нь тэд өөрсдийн бага насаа санаж, хүүхдүүддээ жинхэнэ хэлбэрийг нь зааж өгдөг.
Хүүхдийн дуурайлга тоглоом юугаараа сайн бэ?
Дуурайлга бол дэлгэцгүй, хэрэгсэлгүй, гэхдээ хүүхдийг бүрэн татан оролцуулдаг цөөн тоглоомын нэг. Тоглож байх хооронд хүүхэд хэдэн зүйлд өөрийн мэдэлгүй суралцдаг:
- Үгийн сан. Таах үедээ ойролцоо утгатай олон үг хэлж, шинэ үг сонсоно.
- Өөртөө итгэх итгэл. Олны өмнө гарч дуурайх нь ичимхий хүүхдэд эхэндээ хэцүү ч хэдэн удаагийн дараа зоригтой болдог.
- Ээлж хүлээх. Багаар тоглохдоо бусдыгаа хүлээж, сонсох дадал суудаг.
- Төсөөлөл. Нэг юмыг үггүйгээр харуулах гэж оролдох нь шинэ арга сэтгэхэд сургана.
Хамгийн гол нь гэр бүлээрээ хамт инээлдэх мөч бий болно. Өвлийн урт оройд зурагт, утсаа унтраагаад хагас цаг тоглох нь хүүхдийн хувьд хамгийн сайхан дурсамж болдог.
Хүүхдийн үдэшлэгт хэрхэн зохион байгуулах вэ?
- Бүлэг болго. 4-6 хүүхэдтэй хоёр баг. Насаар нь холиод хоёр багт тэнцүү хуваарил.
- Үгээ насаар нь ялга. Цэцэрлэгийн хүүхдэд ногоон цаас, том хүүхдэд шар цаас гэх мэт.
- Жишээ үзүүл. Эхлээд том хүн нэг карт дуурайж, тоглоом хэрхэн явагдахыг харуулна.
- Ээлжийг тэгшил. Хүүхэд бүр дуурайх эрхтэй байх ёстой. Дарааллыг цаасан дээр бич.
- Бүгдийг шагна. Төгсгөлд хүн бүрд жижиг наалт, эсвэл “хамгийн инээдтэй дуурайгч”, “хамгийн хурдан таагч” гэх мэт цол өг.
Цэцэрлэг, сургуулийн баяраар, Хүүхдийн баяраар, төрсөн өдрийн үдэшлэгт энэ тоглоом бэлтгэлгүйгээр 30-40 минут үргэлжилнэ. Хүүхдүүдтэй тоглох бэлэн үгс хэрэгтэй бол онлайнаар үнэгүй тоглох хуудсанд бий.
